Yeni çözüm kanunu teklifi Adalet Komisyonu'nda kabul edildi. Terörsüz Türkiye süreci kapsamında soruşturma, kovuşturma ve infaz düzenlemelerinin tüm detayları haberimizde.

Yeni çözüm kanunu Adalet Komisyonu'nda kabul edildi! İşte teklifin tüm detayları

“Terörsüz Türkiye” süreci kapsamında hazırlanan Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, TBMM Adalet Komisyonu'nda 17,5 saat süren görüşmelerin ardından kabul edildi. Teklif, belirli terör suçlarında soruşturma, kovuşturma ve infaz süreçlerine yönelik önemli düzenlemeler içeriyor.

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Adalet Komisyonu, kamuoyunda “yeni çözüm kanunu” olarak adlandırılan düzenlemeyi görüştü. “Terörsüz Türkiye” süreci kapsamında hazırlanan Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, yaklaşık 17,5 saat süren görüşmelerin ardından komisyondan geçti.

Teklifte, PKK/KCK terör örgütünün fiili varlığının sona erdiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ve bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu (MGK) kararıyla teyit edilerek Resmi Gazete'de yayımlanması şartına bağlı olarak çeşitli hukuki düzenlemeler öngörülüyor.

Yeni çözüm kanunu hangi suçları kapsıyor?

Kanun teklifinin kapsamına, PKK/KCK terör örgütünün kurulması veya yönetilmesi, örgüte üye olunması, bilerek ve isteyerek yardım edilmesi ve örgüt propagandası yapılması gibi suçların yanı sıra örgütün faaliyetleri kapsamında işlenen bazı suçlar da giriyor.

Düzenleme ayrıca, örgüt lehine işlenen ve Terörizmin Finansmanının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamında bulunan suçları da kapsıyor.

Soruşturma ve kovuşturmalar ertelenecek

Teklifte yer alan en önemli düzenlemelerden biri, belirli şartların gerçekleşmesi halinde soruşturma ve kovuşturma süreçlerinin ertelenmesini öngörüyor.

Buna göre, örgütün fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatları teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi ve bu tespitin MGK kararıyla teyit edilerek Resmi Gazete'de yayımlanması halinde, bazı suçlara ilişkin soruşturma ve kovuşturmalar ertelenebilecek.

Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar bu düzenlemenin dışında tutuluyor.

Kapsama giren ve üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlarda soruşturma ve kovuşturmaların 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 10 yıl ertelenmesi öngörülüyor.

Erteleme süresinde zamanaşımı işlemeyecek

Teklife göre erteleme süresi boyunca dava zamanaşımı işlemeyecek.

Ayrıca dosyalar ile suçun ispatında kullanılabilecek deliller, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren erteleme süresi boyunca muhafaza edilecek.

Müsadereye konu eşya ve malvarlığı değerleri hakkında ise erteleme kararıyla birlikte tasfiye kararı verilecek ve söz konusu değerler Hazineye gelir olarak kaydedilecek.

Cumhuriyet savcısı tarafından verilen erteleme kararlarına karşı kanun yollarına başvurma hakkı bulunanlar iki hafta içinde sulh ceza hakimliğine başvurabilecek. Mahkeme tarafından verilen kovuşturmanın ertelenmesine ilişkin kararlara karşı da iki hafta içinde itiraz edilebilecek.

Yeni soruşturmalar için Kurul izni şartı

Düzenleme kapsamında, MGK kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasından önce işlenmiş olup kanun teklifinin kapsamına giren suçlarla ilgili olarak bu tarihten sonra başlatılacak soruşturmaların yapılması Kurulun iznine bağlanıyor.

Ayrıca düzenleme kapsamında erteleme kararı verilecek suçlarla ilgili tutuklama ve adli kontrol tedbirlerinin de yeniden değerlendirilmesi öngörülüyor.

Şartların oluşması halinde tutuklama ve adli kontrol tedbirlerinin kaldırılmasına karar verilebilecek.

Terör suçu işlenirse erteleme kararı kaldırılacak

Teklifte, erteleme sürecinin hangi şartlarda sona ereceğine ilişkin hükümler de bulunuyor.

Buna göre, erteleme kararının verildiği tarihten itibaren belirlenen süre içerisinde yeniden terör suçu işlenmesi halinde erteleme kararı kaldırılacak ve soruşturma veya kovuşturmaya devam edilecek.

Mahkumiyet halinde cezanın infazı, düzenlemedeki erteleme hükümlerinden yararlanamayacak.

Buna karşılık, belirlenen süre boyunca yeni bir suç işlenmemesi halinde soruşturma veya kovuşturmaya yer olmadığı ya da davanın düşmesi kararı verilecek.

Hükümlülerin cezalarının infazı da ertelenebilecek

Teklif yalnızca devam eden soruşturma ve kovuşturmalarla sınırlı kalmıyor. Belirli şartların gerçekleşmesi halinde bazı hükümlülerin cezalarının infazının da ertelenmesini öngörüyor.

Buna göre, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçundan hüküm giyenler ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkum olanlar kapsam dışında tutulacak.

Diğer kapsam dahilindeki suçlarda;

• Toplam 15 yıl veya daha az hapis cezası alanların cezalarının infazının 5 yıl,

• Toplam 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların infazının ise 10 yıl

süreyle ertelenmesi öngörülüyor.

İnfaz erteleme kararının infaz hakimi tarafından verilmesi planlanıyor.

Yeniden suç işlenmesi halinde infaz devam edecek

İnfazı ertelenen kişiler açısından da yeni bir terör suçu işlenmesi durumunda uygulanacak hükümler belirleniyor.

Erteleme süresi içerisinde terör suçlarından birinin işlenmesi halinde infaz hakimi tarafından erteleme kararı kaldırılacak ve cezanın infazına devam edilecek.

Buna karşılık belirlenen süre boyunca herhangi bir suç işlenmemesi halinde verilen ceza infaz edilmiş sayılacak.

Erteleme kararlarının takibi ise Cumhuriyet başsavcılıkları tarafından yapılacak.

Süreci takip edecek kurul oluşturulacak

Teklif kapsamında gerçekleştirilecek çalışmaların takip ve koordinasyonu için bir kurul oluşturulması öngörülüyor.

Kurula Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık edecek. Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma Bakanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alacak.

Kurul ihtiyaç duyulması halinde alt komisyonlar oluşturabilecek ve ilgili kamu kurumlarının temsilcileri ile gerekli görülen kişileri toplantılara davet edebilecek.

PKK/KCK'nın tasfiyesi süreç içinde takip edilecek

Teklifte, PKK/KCK terör örgütünün ve bağlantılı oluşumların fiili varlığının sona ermesi ve silahların teslim edilmesi sonrasında sürecin izlenmesine yönelik hükümler de yer alıyor.

Güvenlik kurumlarının tespitinin MGK kararıyla teyit edilerek Resmi Gazete'de yayımlanmasının ardından, örgütün tamamen tasfiye edilmesine ilişkin süreç dönemsel olarak değerlendirilebilecek.

Kurul, gerekli görülmesi halinde adli, idari ve yasal düzenlemeler konusunda ilgili mercilerden talepte bulunabilecek.

Hak yoksunlukları için yeni düzenleme

Teklif kapsamında, gerekli görülmesi halinde soruşturma ve kovuşturmalar nedeniyle ortaya çıkan hak yoksunluklarının kaldırılması da gündeme gelebilecek.

Kurul tarafından yapılacak talep üzerine ilgili sulh ceza hakimliği veya mahkeme karar verecek. Mahkumiyet hükümleri nedeniyle ortaya çıkan hak yoksunluklarının kaldırılmasına ilişkin talepler ise infaz hakimliği tarafından değerlendirilecek.

Ancak bu taleplerin yapılabilmesi için belirli sürelerin geçmesi gerekecek. Beş yıllık erteleme kararlarında karar tarihinden itibaren 2 yıl, 10 yıllık erteleme kararlarında ise 3 yıl geçmesi şartı aranacak.

TBMM bünyesinde İzleme Komisyonu kurulacak

Teklife göre oluşturulacak Kurul, yürüttüğü çalışmalar hakkında TBMM'yi düzenli olarak bilgilendirecek.

Ayrıca Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığı tarafından düzenleme kapsamındaki faaliyetleri izlemek amacıyla bir İzleme Komisyonu kurulacak.

İzleme Komisyonu, kanun kapsamındaki faaliyetleri takip edecek ve gerektiğinde tavsiyelerde bulunabilecek.

Silah ve mühimmat teslimine ilişkin düzenleme

Teklifte silah, mühimmat ve diğer malzemelerin teslimine ilişkin hükümler de bulunuyor.

Örgüt mensuplarının beraberinde getirdiği veya beyan ettiği silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak.

Uygulamanın usul ve esasları ise güvenlik kurumlarının görüşleri alınarak İçişleri Bakanlığı ve Milli Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.

Kanundan kimler yararlanabilecek?

Teklif hükümlerinin uygulanması için örgütün fiili varlığının sona erdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatların teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi, bu tespitin MGK kararıyla teyit edilmesi ve kararın Resmi Gazete'de yayımlanması gerekiyor.

Bu aşamadan sonra düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin 6 ay içerisinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya Kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yazılı olarak başvurması öngörülüyor.

Yeni çözüm kanunu teklifinde son durum

“Terörsüz Türkiye” süreci kapsamında hazırlanan Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi, TBMM Adalet Komisyonu'nda 17,5 saat süren görüşmelerin ardından kabul edildi.

Teklifte soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesinden hükümlülerin cezalarının infazına, silah tesliminden oluşturulacak izleme mekanizmalarına kadar kapsamlı düzenlemeler bulunuyor.

Düzenlemenin uygulanabilmesi ise PKK/KCK'nın fiili varlığının sona erdiğinin ve silahların teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi, bu tespitin MGK tarafından teyit edilmesi ve kararın Resmi Gazete'de yayımlanması şartına bağlanıyor.

Teklifin TBMM Genel Kurulu'ndaki görüşme ve yasalaşma süreci ise bundan sonraki aşamayı oluşturacak.