Next
AKÜ’de "İstiklâle Yolculuk" Paneli: Millî Mücadele’nin Bilinmeyenleri ve Kırılma Noktaları Konuşuldu
Afyon Kocatepe Üniversitesi (AKÜ), Türk milletinin bağımsızlık mücadelesinin en önemli dönüm noktalarını masaya yatırdı. AKÜ Rektörlüğü, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Araştırma ve Uygulama Merkez Müdürlüğü, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Bölüm Başkanlığı ile Sosyal Bilimler Enstitüsü iş birliğiyle “İstiklâle Yolculuk: Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun’a Çıkışı ve Millî Mücadele” konulu bir panel düzenlendi.
Erdal Akar Konferans Salonu’nda gerçekleşen ve moderatörlüğünü AKÜ Fen-Edebiyat Fakültesi Tarih Bölüm Başkanı Prof. Dr. Gürsoy Şahin’in üstlendiği panelde; Prof. Dr. Ahmet Altıntaş ve Prof. Dr. Feyza Kurnaz Şahin konuşmacı olarak yer aldı. Panelde, Mustafa Kemal Paşa'nın Samsun hazırlıklarından Sivas Kongresi'ndeki maddi imkânsızlıklara kadar pek çok tarihi detay ilk ağızdan aktarıldı.
"Türk Milletinin İstiklale Yolculuğu Bir Destandır"
Panelin açış konuşmasını yapan Prof. Dr. Gürsoy Şahin, "İstiklale Yolculuk" temasının sıradan bir tarihi süreç olmadığını vurgulayarak, "Türk milletinin istiklale yolculuğu bir destana dönüşmüştür. Bu destanı, Türk İstiklal Harbi’nin, Millî Mücadele’nin ve kurtuluşun destanı olarak adlandırabiliriz" dedi.
Mustafa Kemal Paşa Harbiye Nazırı Olsaydı Ne Olurdu?
Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Feyza Kurnaz Şahin, “Mayıs’ta 19 Gün: Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun Hazırlıkları” başlıklı sunumunda Mondros Mütarekesi sürecindeki bilinmeyenlere ışık tuttu.
Birinci Dünya Savaşı sonrasının hem devletler hem de aydınlar için büyük bir "yol ayrımı" olduğunu belirten Kurnaz Şahin, Mustafa Kemal Paşa’nın erken dönem direniş stratejilerine dikkat çekti:
-
Kiloya Göre Askerlik Dönemi: Harbin sonlarında cephedeki insan gücü eksikliğini tarihi hatıratlarla anlatan Şahin, "Mehmetçikleri yaşla değil, kiloyla askere alıyorlardı. 45 kilo gelen herkes asker kabul ediliyordu" dedi.
-
Harbiye Nazırlığı Talebi: Mustafa Kemal Paşa’nın Mondros öncesi İstanbul’daki hükümet arayışlarında aktif rol almak istediğini ve Harbiye Nazırlığı (Savunma Bakanlığı) talebinde bulunduğunu belirten Şahin, "Mustafa Kemal Paşa Harbiye Nazırı olsaydı mütareke şartlarını daha sıkı hale getirebilir, muğlak alanların ortaya çıkmasına izin vermeyebilirdi. Ancak bu tarihsel bir ihtimaldir" ifadelerini kullandı.
-
Mondros Öncesi İlk Direniş Altyapısı: Mustafa Kemal Paşa'nın daha Mondros sonrası süreç başlamadan Kilikya (Adana ve çevresi) bölgesinde askerleri jandarmaya aktararak ve mühimmatı gizleyerek fiili direniş altyapısını kurduğunu belirtti.
Erzurum’dan Sivas’a Geçerken Büyük Maddi İmkânsızlık: "Para Yoktu"
Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Prof. Dr. Ahmet Altıntaş ise “19 Mayıs 1919 Sonrası Anadolu’daki Gelişmeler” başlıklı konuşmasında, Mustafa Kemal Paşa’nın Samsun’a çıktıktan sonra Pontus Rum iddialarını nasıl çürüttüğünü ve Havza'da başlattığı kamu diplomasisini anlattı.
Milli Mücadele'nin örgütlenme aşamasındaki zorluklara değinen Altıntaş, Erzurum’dan Sivas’a geçiş sürecindeki tarihi bir dayanışmayı şu sözlerle aktardı:
"Mustafa Kemal ve beraberindeki heyet yol boyunca suikast tehditleriyle karşı karşıya kaldı. Süreçte ciddi maddi imkânsızlıklar yaşandı, o dönemde para yoktu. Erzurumlu bir binbaşının kendi emekli ikramiyesini vererek Mustafa Kemal ve arkadaşlarının Sivas’a geçmesini sağladığını biliyoruz."
Sivas Kongresi ve Anadolu'daki Yol Ayrımı
Sivas Kongresi’nde manda ve himayenin kesin olarak reddedildiğini hatırlatan Altıntaş, kongreye bazı vilayetlerin temsilci göndermemesinin, o dönem Anadolu’sunda padişah yanlıları ile Kuvâ-yi Milliye yanlıları arasındaki yol ayrımını net bir şekilde ortaya koyduğunu ifade etti.
Siyasi Meşruiyet ve Cumhuriyet'e Uzanan Yol
Mustafa Kemal Paşa'nın askeri direnişi her zaman hukuki ve siyasi meşruiyet zeminine oturtmak istediğini belirten Prof. Dr. Ahmet Altıntaş; İstanbul'un işgali sonrası Ankara'da TBMM'nin açılmasıyla milli egemenlik döneminin başladığını, bu sürecin Büyük Taarruz zaferi ve Cumhuriyet'in ilanıyla taçlandığını ifade etti.
Büyük ilgi gören panel, soru-cevap bölümünün ardından konuşmacılara teşekkür belgelerinin takdim edilmesiyle son buldu.
